Dòng chữ về trang phục ở góc thiệp mời là lời dặn khéo của chủ nhà về mức độ trang trọng của buổi tiệc. Lễ phục buổi tối nghĩa là bộ dạ hội đen thắt nơ cho nam và váy dài cho nữ, trang phục công sở là bộ vest tối màu, còn tự do lịch sự là sơ mi, quần âu, không cần cà vạt. Áo dài và quốc phục thường được chấp nhận ở mọi mức trang trọng.
Chào bạn, đây là Nhà Ngoại Giao. Ai từng đến một buổi tiệc mà thấy mình là người duy nhất mặc sai sẽ hiểu vì sao hôm nay mình dành nguyên một tập cho vài chữ in nhỏ.
Vì sao chủ nhà phải dặn trang phục?
Trang phục là cách cả phòng tiệc cùng thể hiện một mức độ trang trọng. Khi mọi người mặc cùng một tầng, không ai nổi bật quá, không ai lạc lõng, và sự chú ý được dành cho buổi gặp chứ không phải cho quần áo.
Ở những sự kiện có nhiều quốc tịch, khái niệm lịch sự của mỗi người lại khác nhau. Có nước coi áo sơ mi không cà vạt là trang trọng, có nước coi đó là đồ đi chơi. Một dòng chữ chung giúp mọi người cùng một chuẩn.
Vì thế khi thấy dòng trang phục, hãy coi đó là một phần của lời mời, không phải gợi ý tuỳ chọn. Mặc thấp hơn yêu cầu dễ bị hiểu là xem nhẹ chủ nhà. Mặc cao hơn thì đỡ hơn nhưng vẫn có thể lạc lõng.
Nếu thiệp không ghi gì, hãy hỏi người gửi. Đó là câu hỏi hoàn toàn bình thường, và người làm lễ tân nào cũng sẵn sàng trả lời.
Lễ phục buổi tối gồm những gì?
Mức trang trọng nhất, thường chỉ gặp ở quốc yến hay một số dạ tiệc hoàng gia, là áo đuôi tôm với nơ trắng cho nam và váy dạ hội dài cho nữ. Ở Việt Nam, bạn rất ít khi gặp mức này.
Mức phổ biến hơn là bộ dạ hội đen, nam mặc áo vest đen có ve bóng, thắt nơ đen, nữ mặc váy dài hoặc váy dạ tiệc trang nhã. Mức này hay gặp ở những buổi hoà nhạc, dạ tiệc gây quỹ, tiệc tối trang trọng ở khách sạn lớn.
Với người Việt, áo dài là lựa chọn rất đẹp cho nữ ở cả hai mức trên. Nam cũng có thể mặc áo dài truyền thống hoặc áo the trong những dịp phù hợp. Trong ngoại giao, quốc phục luôn được coi ngang hàng với lễ phục phương Tây.
Nếu bạn không có bộ dạ hội đen, một bộ vest tối màu thật vừa vặn, sơ mi trắng và cà vạt trơn tối màu vẫn là phương án an toàn. Đi thuê một bộ dạ hội chật hoặc rộng nhìn còn kém hơn.
Trang phục công sở và tự do lịch sự khác nhau ở đâu?
Trang phục công sở trên thiệp mời thường nghĩa là bộ vest liền màu tối, xanh than hoặc xám, sơ mi sáng màu và cà vạt cho nam. Nữ mặc bộ vest, váy công sở hoặc áo dài. Đây là mức hay gặp nhất ở các buổi tiếp tân ban ngày và tiệc chiêu đãi buổi tối.
Tự do lịch sự là mức gây bối rối nhất, vì mỗi người hiểu một kiểu. Hiểu an toàn là áo sơ mi có cổ, quần âu hoặc quần kaki, giày da, có thể khoác áo vest không cà vạt. Nữ mặc váy hoặc quần âu với áo kiểu, không cần quá cầu kỳ.
Không có nghĩa là quần jean rách, áo thun in chữ hay dép lê. Nếu đã nghi ngờ một món đồ có hợp hay không, câu trả lời gần như chắc chắn là không.
Ở vùng nhiệt đới, nhiều sự kiện cho phép bỏ áo vest vì nóng. Một số nơi có trang phục riêng cho khí hậu nóng, như áo sơ mi dài tay truyền thống được chấp nhận thay vest. Nếu thiệp ghi trang phục nhiệt đới hoặc trang phục địa phương, đó là lời mời bạn mặc thoải mái hơn mà vẫn chỉn chu.
Những chi tiết nhỏ hay bị quên
Giày là thứ người ta nhìn thấy nhiều hơn bạn tưởng, nhất là ở những buổi tiếp tân đứng. Giày bẩn hay mòn gót làm hỏng một bộ vest đẹp. Hãy đánh giày từ tối hôm trước.
Phụ kiện nên tiết chế. Đồng hồ, nhẫn, khuyên tai đơn giản là đủ. Ở sự kiện ngoại giao, người ta để ý cách bạn nói chuyện hơn là chiếc túi bạn cầm.
Huy hiệu và huân chương có quy định riêng về việc đeo trong dịp nào. Nếu thiệp ghi đeo huân chương, đó là dịp rất trang trọng, nên hỏi kỹ cơ quan mình về cách đeo đúng.
Và nhớ đến nơi tổ chức. Tiệc ngoài vườn buổi chiều thì giày cao gót nhọn sẽ lún xuống cỏ, áo màu sáng thì bắt mắt hơn đồ đen. Trời mưa thì chuẩn bị thêm ô và khăn nhỏ.
Khi đã lỡ mặc sai thì sao?
Đầu tiên, đừng hoảng. Phần lớn mọi người không để ý lâu đến quần áo của người khác như bạn nghĩ. Nếu bạn mặc kém trang trọng hơn, hãy bù lại bằng sự tự tin và một lời xin lỗi nhẹ nhàng với chủ nhà.
Nếu bạn mặc quá trang trọng, chỉ cần cởi cà vạt hoặc khoác bớt áo ngoài là cân bằng lại. Mặc thừa luôn dễ sửa hơn mặc thiếu.
Điều quan trọng hơn là rút kinh nghiệm cho lần sau. Nhiều người làm ngoại giao có thói quen để sẵn trong văn phòng một bộ vest tối màu, một cà vạt trơn, một đôi giày đen, phòng khi có lời mời phút chót.
Nếu bạn là chủ nhà, hãy ghi trang phục rõ ràng trên thiệp, dùng chữ ai cũng hiểu. Và khi một vị khách lỡ mặc sai, hãy là người đầu tiên khiến họ thấy thoải mái. Đó mới là phép lịch sự thật sự.
Câu hỏi thường gặp
Nữ có bắt buộc mặc váy ở sự kiện trang trọng không?
Không bắt buộc. Bộ vest quần âu được may đẹp, áo dài hoặc quốc phục đều được chấp nhận rộng rãi ở các sự kiện trang trọng hiện nay. Quan trọng là mức độ chỉn chu tương xứng với dòng trang phục trên thiệp.
Áo dài có hợp với buổi tiếp tân ban ngày không?
Rất hợp. Áo dài linh hoạt ở hầu hết các mức trang trọng, chỉ cần chọn chất liệu và màu sắc phù hợp với giờ giấc. Ban ngày nên chọn màu sáng, chất liệu nhẹ; buổi tối có thể chọn màu đậm và chất liệu có độ bóng.
Thiệp ghi trang phục dân tộc thì người nước ngoài mặc gì?
Thường họ mặc quốc phục của nước họ, hoặc trang phục công sở nếu không có quốc phục. Một số khách thích mặc trang phục truyền thống của nước chủ nhà, điều này thường được đón nhận vui vẻ nếu mặc đúng cách.
Đi dự lễ tang hoặc lễ tưởng niệm của cơ quan nước ngoài thì mặc gì?
Thường là trang phục tối màu, kín đáo, nam mặc vest đen hoặc xanh than với cà vạt tối. Một số nền văn hoá dùng màu trắng cho tang lễ, nên hãy hỏi người tổ chức nếu không chắc.
Cà vạt có màu sắc gì cần tránh không?
Ở sự kiện trang trọng, cà vạt trơn hoặc hoa văn nhỏ, tông tối là an toàn nhất. Tránh cà vạt có hình ngộ nghĩnh hay màu quá sặc sỡ. Cà vạt mang màu cờ một nước cụ thể cũng nên cân nhắc tuỳ dịp.
